Katika historia ya tiba ya ugonjwa wa ukoma, jamii nyingi zilianzisha maeneo maalum ya kuwatenga na kuwatunza wagonjwa wa ukoma. Maeneo haya maalum huitwa kambi za wagonjwa wa ukoma, na kwa jina la kitaalamu huitwa “Leprosarium” (wingi: Leprosaria).
Maana ya Leprosarium
Leprosarium ni jina la kimataifa linalotumika kuelezea kambi au hospitali maalum zilizojengwa kwa ajili ya kutibu, kuwatunza na kuwahifadhi wagonjwa wa ukoma – hasa kabla ya tiba madhubuti ya ugonjwa huo kupatikana.
Katika Kiswahili, maeneo haya hujulikana kwa majina kama:
Kambi ya ukoma
Makazi ya wagonjwa wa ukoma
Hospitali ya ukoma
Kituo cha wagonjwa wa ukoma
Lengo la Kuanzishwa kwa Kambi za Ukoma
Kambi hizi zilitengwa ili:
Kuwatibu wagonjwa wa ukoma kwa kutumia tiba ya muda mrefu.
Kuwaepusha wagonjwa wengine wasioambukizwa dhidi ya maambukizi.
Kuwapa makazi ya kudumu wagonjwa waliokataliwa na familia zao.
Kutoa huduma za afya, urekebishaji viungo, ushauri nasaha na mafunzo ya kazi.
Kambi Maarufu Afrika Mashariki
Baadhi ya kambi au leprosaria mashuhuri ni:
Kindwitwi Leprosy Settlement – Rufiji, Tanzania
Itololo Leprosarium – Kigoma, Tanzania
Buluba Leprosarium – Uganda
Alupe Leprosy Hospital – Kenya
Je, Kambi Hizi Zipo Hadi Leo?
Ndiyo, baadhi bado zipo, lakini zimebadilika kuwa:
Hospitali za kawaida zinazotoa huduma kwa magonjwa mchanganyiko.
Kituo cha makazi kwa wagonjwa waliopata ulemavu wa kudumu.
Vituo vya kijamii vinavyoshirikisha waliopona na jamii zao.
Jinsi Ugonjwa wa Ukoma Unavyotibiwa Leo
Tofauti na zamani, ukoma hutibika kwa kutumia tiba iitwayo MDT (Multi Drug Therapy). Wagonjwa wengi hupata nafuu au kupona kabisa iwapo matibabu yataanza mapema. Kwa sababu hiyo, haja ya kuwepo kwa “kambi za ukoma” kama ilivyokuwa zamani imepungua sana.
Unyanyapaa na Changamoto za Kihistoria
Kambi hizi zilikumbwa na:
Unyanyapaa mkubwa kutoka kwa jamii.
Kutengwa kijamii kwa wagonjwa waliopona.
Ukosefu wa misaada au huduma bora.
Hata hivyo, juhudi za kimataifa zimeongeza uelewa, tiba, na kukomesha unyanyapaa dhidi ya waliowahi kuugua ukoma.
