Vidonge vya P2 (Postinor-2) ni dawa za dharura za kuzuia mimba, maarufu kama “morning-after pills”. Hupaswa kutumika ndani ya saa 72 (siku 3) baada ya kushiriki ngono bila kinga au pale kinga (kondomu) inaposhindwa. P2 hailengi kutumika kama njia ya kudumu ya uzazi wa mpango, bali ni kwa dharura pekee.
JINSI YA KUTUMIA P2 PILLS
Chaguo la Dozi Moja (Postinor-2)
Dozi: Kumeza tembe 1 ya P2 (levonorgestrel 1.5 mg) mara moja ndani ya saa 72 baada ya tendo.
Inavyofanya kazi: Huzuia yai kutoka (ovulation), au huzuia mbegu kufikia yai.
Chaguo la Dozi Mbili
Dozi: Kumeza tembe 1 (levonorgestrel 0.75 mg) mara moja, na tembe ya pili baada ya masaa 12.
Kumbuka: Usizidishe dozi kwa kujirudia-rudia – haitafanya kazi zaidi, inaweza kuleta madhara.
MUDA MZURI WA KUMEZA P2 PILLS
| Muda baada ya tendo | Ufanisi wa P2 |
|---|---|
| Ndani ya masaa 24 | Zaidi ya 95% |
| Masaa 25–48 | 85% |
| Masaa 49–72 | 58% |
| Baada ya saa 72 | Haiaminiki |
TAHADHARI NA USHAURI MUHIMU
Usitumie P2 mara kwa mara – inasababisha mabadiliko ya homoni na hedhi isiyo ya kawaida.
Haitaweza kuzuia mimba kama tayari yai limetungishwa.
Hailindi dhidi ya magonjwa ya zinaa kama UKIMWI.
Usiitumie kama njia ya kila mwezi ya kuzuia mimba.
MADHARA YANAYOWEZA KUTOKEA BAADA YA KUTUMIA P2
Maumivu ya kichwa
Kichefuchefu au kutapika
Mabadiliko ya hedhi (hedhi kuja mapema au kuchelewa)
Maumivu ya tumbo au maziwa
Uchovu
Mhemuko wa hisia (mood swings)
Kumbuka: Madhara haya huwa ya muda mfupi na hupungua bila dawa.
NI NANI HAPASWI KUTUMIA P2 PILLS?
Mjamzito
Mwenye matatizo ya ini
Mwenye kisukari kisichodhibitika
Mwenye historia ya mishipa ya damu kuganda (clotting disorder)
Wenye mzio wa levonorgestrel
NINI CHA KUFANYA BAADA YA KUMEZA P2
Fuatilia hedhi yako – inatakiwa kufika ndani ya siku 3 hadi 7 ya tarehe yako ya kawaida.
Kama hedhi haiji baada ya wiki moja, fanya kipimo cha ujauzito.
Epuka kufanya ngono bila kinga tena kabla ya hedhi – unaweza kupata mimba tena!
MASWALI YANAYOULIZWA MARA KWA MARA KUHUSU P2 PILLS (FAQs)
1. P2 ni nini?
Ni kidonge cha dharura cha kuzuia mimba ambacho humezwa ndani ya saa 72 baada ya tendo bila kinga.
2. Napaswa kutumia P2 mara ngapi kwa mwezi?
P2 haifai kutumika zaidi ya mara 2 kwa mwezi. Ni kwa dharura pekee.
3. Nimechelewa kutumia P2 baada ya siku 3, nifanye nini?
Fanya kipimo cha ujauzito baada ya wiki moja, au wasiliana na daktari kwa njia mbadala ya kuzuia mimba ya dharura.
4. Je, P2 inaweza kuzuia mimba kama tayari yai limetungishwa?
Hapana. P2 haifanyi kazi kama mimba tayari imetungwa.
5. P2 ina madhara gani kwa muda mrefu?
Huvuruga mpangilio wa hedhi, inaweza kuathiri homoni kwa matumizi ya mara kwa mara.
6. Je, P2 ni salama kwa vijana?
Ndiyo, lakini lazima itumike kwa tahadhari na kwa ushauri wa daktari pale inapowezekana.
7. Je, ninaweza kupata mimba hata baada ya kutumia P2?
Ndiyo, hasa kama itatumika baada ya saa 72 au kama ovulation tayari imetokea.
8. Je, P2 hupunguza uwezo wa kuzaa baadaye?
La hasha. Haipunguzi uwezo wa kupata mtoto iwapo haitatumika kupita kiasi.
9. Nitatambua vipi kama P2 imeshafanya kazi?
Kama hedhi yako inakuja kama kawaida ndani ya wiki moja ya tarehe inayotegemewa, inawezekana hauna ujauzito.
10. Je, P2 inaweza kutumika pamoja na pombe?
Inashauriwa kuiepuka pombe ili kuzuia athari zinazoweza kuongezeka au kupunguza ufanisi wa dawa.
11. Je, P2 inaweza kuchanganywa na dawa nyingine?
Baadhi ya dawa (kama za kifafa, kifua kikuu) hupunguza ufanisi wa P2. Wasiliana na daktari.
12. Je, ninaweza kutumia P2 wakati wa kunyonyesha?
Ndiyo, ni salama kwa mama anayenyonyesha mtoto aliyezaliwa zaidi ya wiki 6 zilizopita.
13. Je, P2 ni dawa ya kuavya mimba?
Hapana. P2 haivunji mimba iliyotungwa tayari.
14. Je, baada ya kutumia P2, nitatokwa damu?
Baadhi ya watu hupata kutokwa na damu kidogo kabla ya hedhi – ni kawaida.
15. Je, P2 inaweza kunifanya nene au kupungua uzito?
Hakuna ushahidi wa moja kwa moja unaoonyesha kuongeza au kupunguza uzito kutokana na P2.
16. Naweza kutumia P2 mara mbili ndani ya wiki moja?
Hapana. Hii huongeza uwezekano wa madhara ya homoni.
17. Je, P2 inaweza kumwathiri mwanaume?
Hapana. Hufanya kazi kwa mwili wa mwanamke tu.
18. Je, matumizi ya mara kwa mara ya P2 ni sawa?
Hapana. Kwa matumizi ya kudumu tumia njia salama za uzazi wa mpango kama sindano, vidonge vya kila siku au kitanzi.
19. Ninaweza kununua P2 bila agizo la daktari?
Ndiyo, inapatikana kwenye maduka ya dawa bila agizo la daktari katika nchi nyingi.
20. Ni ipi njia bora zaidi ya kuzuia mimba badala ya P2?
Vidonge vya kila siku, sindano, vipandikizi, IUD (kitanzi) au kondomu.
