Magonjwa ya zinaa (Sexually Transmitted Infections – STIs) ni maambukizi yanayosambazwa kupitia ngono isiyo salama. Ingawa baadhi ya wanaume hawaonyeshi dalili mapema, magonjwa haya huweza kusababisha matatizo makubwa ya kiafya kama vile ugumba, maambukizi kwenye korodani, au hata kusambaa hadi kwenye damu.
Kwa Nini Ni Muhimu Kufahamu Dalili?
Wanaume wengi hushindwa kutambua maambukizi mapema kwa sababu dalili huwa ndogo au hukosekana kabisa. Kutambua dalili hizi mapema kunawezesha kupata matibabu kwa haraka na kuepuka kuambukiza wengine.
Dalili Kuu za Magonjwa ya Zinaa kwa Mwanaume
1. Kutokwa na Maji au Majimaji Yasiyo ya Kawaida Uume
Uchafu wa kijani, njano au mweupe
Hutoa harufu kali
Huchuruzika hasa asubuhi
2. Maumivu au Kuchoma Wakati wa Kukojoa
Hali hii huashiria maambukizi ya njia ya mkojo au magonjwa kama kisonono na chlamydia
3. Vidonda au Dende Sehemu za Siri
Huonekana kwenye uume, korodani, au kwenye ngozi ya karibu
Huweza kuambatana na maumivu au kuwa visivyo na maumivu
4. Kuwashwa au Kuvimba Sehemu za Siri
Kuwashwa kwenye uume au korodani
Kuvimba kwa korodani au uume kutokana na maambukizi
5. Vipele au Malengelenge
Vinaweza kuwasha au kutoa usaha
Huashiria virusi kama Herpes Simplex
6. Maumivu ya Korodani au Kuvimba
Inaweza kuwa ishara ya maambukizi kwenye korodani au epididymis
7. Maumivu Wakati wa Kujamiiana au Baada Yake
Maumivu haya mara nyingi huambatana na maambukizi ya ndani ya urethra au korodani
8. Homa, Uchovu, au Maumivu ya Mwili
Hasa kwa magonjwa ya virusi kama HIV au Hepatitis B/C
9. Kutokwa na Damu Wakati wa Kukojoa au Kupiga Goli
Huonyesha maambukizi au vidonda kwenye njia ya mkojo au tezi dume
10. Kuvimba kwa Tezi za Shingo au Mapaja
Hutokana na mwili kupambana na maambukizi ya bakteria au virusi
Aina Kuu za Magonjwa ya Zinaa Yanayowapata Wanaume
Kisonono (Gonorrhea)
Chlamydia
Kaswende (Syphilis)
Herpes Simplex Virus (HSV)
HPV (Human Papilloma Virus)
HIV/AIDS
Trichomoniasis
Hepatitis B na C
Madhara ya Magonjwa ya Zinaa kwa Mwanaume Yakiwa Hayajatibiwa
Ugumba (infertility)
Kuvimba kwa korodani (epididymitis)
Kansa ya uume au njia ya mkojo
Maambukizi ya damu (sepsis)
Maambukizi ya ubongo (kwa kaswende ya muda mrefu)
Kuambukiza mwenza au mtoto wakati wa kuzaliwa (kupitia mkojo au majimaji ya mwili)
Nini Cha Kufanya Unapohisi Dalili?
Nenda hospitali kwa vipimo sahihi
Usitumie dawa za dukani bila ushauri wa daktari
Acha kushiriki ngono mpaka utakapoambiwa umepona
Mshauri mwenza wako apime na atibiwe pia
Fuata dozi yote ya dawa kama ulivyoelekezwa
Njia za Kuzuia Magonjwa ya Zinaa kwa Mwanaume
Tumia kondomu kila unapofanya ngono
Epuka kuwa na wapenzi wengi
Pima afya ya zinaa mara kwa mara
Epuka kushiriki ngono wakati wa vidonda au maambukizi
Pata chanjo ya HPV na Hepatitis B
Maswali Yaulizwayo Mara kwa Mara (FAQs)
Je, mwanaume anaweza kuwa na ugonjwa wa zinaa bila kuonyesha dalili?
Ndiyo. Magonjwa kama chlamydia na HPV huweza kuwa kimya kwa muda mrefu bila dalili.
Kutokwa na majimaji uume ni dalili ya ugonjwa gani?
Ni dalili ya kisonono, chlamydia au maambukizi ya njia ya mkojo.
Nawezaje kupima kama nina ugonjwa wa zinaa?
Kwa kwenda hospitali au kliniki ya afya ya uzazi kwa vipimo vya damu, mkojo au uchunguzi wa uume.
Magonjwa ya zinaa kwa mwanaume hutibiwa kwa dawa gani?
Dawa hutegemea aina ya ugonjwa. Kisonono na chlamydia hutibiwa kwa antibiotics kama doxycycline au ceftriaxone.
Je, kuna magonjwa ya zinaa ambayo hayawezi kupona kabisa?
Ndiyo. Magonjwa kama Herpes, HPV, HIV na Hepatitis B hayawezi kupona kabisa lakini yanadhibitiwa kwa dawa.
Je, ninaweza kumuambukiza mwenza wangu hata kama sina dalili?
Ndiyo. Wanaume wengi hueneza magonjwa ya zinaa wakiwa hawana dalili.
Ni dalili gani hutokea mapema zaidi kwa mwanaume?
Maumivu ya kukojoa, kutokwa na uchafu uume, na kuwashwa sehemu za siri.
Je, upigaji punyeto unaweza kusababisha magonjwa ya zinaa?
Hapana. Ila ikiwa unatumiwa kwa njia isiyo safi au kushiriki vifaa na watu wengine, kunaweza kuleta maambukizi.
Nifanye nini nikigundulika na ugonjwa wa zinaa?
Tafuta matibabu mara moja, epuka kufanya ngono, na mshirikishe mwenza wako kwenye tiba.
Nawezaje kuzuia ugonjwa wa zinaa usiwe sugu?
Kwa kutumia dawa zote kama ulivyoelekezwa na daktari, na kuepuka kushiriki ngono kabla ya kupona.
