Pelvic Inflammatory Disease (PID) ni ugonjwa unaosababishwa na maambukizi ya bakteria katika viungo vya uzazi vya ndani kwa wanawake – kama vile mji wa mimba (uterus), mirija ya uzazi (fallopian tubes), na ovari. Ugonjwa huu huathiri sana uwezo wa mwanamke kupata mimba, hasa endapo hautatibiwa mapema. Lakini je, mtu mwenye PID anaweza kupata mimba?
PID ni Nini Haswa?
PID ni maambukizi yanayoanzia kwenye uke na kusambaa hadi kwenye viungo vya uzazi vya ndani. Mara nyingi husababishwa na maambukizi ya ngono (kama vile kisonono au chlamydia), lakini pia inaweza kutokea baada ya utoaji mimba, kuzaa, au kuwekwa vifaa vya uzazi wa mpango (IUD).
Dalili za PID
Maumivu makali chini ya tumbo
Kutokwa na uchafu usio wa kawaida ukeni
Homa au baridi
Maumivu wakati wa tendo la ndoa
Maumivu wakati wa kukojoa
Kukojoa mara kwa mara
Kutokwa damu kati ya hedhi
PID Inavyoathiri Uwezo wa Kupata Mimba
Maambukizi ya PID yanapokuwa sugu au yasipotibiwa mapema huweza kusababisha uharibifu wa mirija ya uzazi kwa njia zifuatazo:
Kuziba kwa mirija ya uzazi (fallopian tubes)
Hii huzuia yai lililorutubishwa kupita kuelekea mji wa mimba.Uvimbe au makovu ndani ya mirija ya uzazi
Hii husababisha mimba kushindwa kutunga au kutunga nje ya mji wa mimba (ectopic pregnancy).Kuathiri mayai (ova) au mazingira ya uzazi
Hali hii hupunguza uwezekano wa yai kukutana na mbegu kwa ufanisi.
Je, Mtu Mwenye PID Anaweza Kupata Mimba?
Ndiyo, inawezekana. Lakini:
Inategemea kiwango cha uharibifu uliosababishwa na PID.
Ikiwa ugonjwa uligunduliwa mapema na kutibiwa ipasavyo, nafasi ya kupata mimba bado ipo.
Ikiwa PID imeleta makovu au kuziba kwa mirija, mimba inaweza kuwa ngumu kupatikana bila msaada wa kitabibu.
Njia za Kuongeza Uwezekano wa Kupata Mimba Baada ya PID
Tiba ya mapema na kamili ya PID
Dawa za antibiotiki huweza kuzuia uharibifu wa kudumu kama zitachukuliwa mapema.Upimaji wa mirija ya uzazi (HSG)
Husaidia kujua kama mirija imeziba au iko wazi.Upasuaji mdogo wa kuondoa makovu (laparoscopy)
Hufanyika kwa lengo la kufungua mirija ya uzazi iliyoathirika.Matumizi ya njia za kusaidia kupata mimba (IVF)
Ikiwa mirija imeharibika vibaya, IVF husaidia kuunganisha yai na mbegu nje ya mwili na kupandikiza kwenye mji wa mimba.
Njia za Kujikinga na PID
Kuwa na mpenzi mmoja aliye mwaminifu
Kutumia kondomu kila unapofanya tendo la ndoa
Kupimwa magonjwa ya ngono mara kwa mara
Kutibiwa haraka maambukizi yoyote ya sehemu za siri
Kuepuka kutumia vifaa vya uzazi wa mpango bila ushauri wa daktari
Maswali Yaulizwayo Mara kwa Mara (FAQs)
PID husababisha utasa moja kwa moja?
Hapana. Utasa hutokea ikiwa PID haitatibiwa mapema na husababisha uharibifu wa mirija ya uzazi.
Naweza kupata mimba baada ya kutibiwa PID?
Ndiyo, wanawake wengi hupata mimba baada ya matibabu ya PID ikiwa viungo vya uzazi havijaathirika sana.
Ni muda gani PID huweza kuathiri uwezo wa kupata mimba?
Kadri ugonjwa unavyodumu bila matibabu, ndivyo hatari ya uharibifu wa mirija inavyoongezeka. Hivyo, matibabu ya mapema ni muhimu.
Ni dalili gani zionyeshazo PID imekuwa sugu?
Dalili kama maumivu ya mara kwa mara ya tumbo, hedhi zisizo za kawaida, na kushindwa kupata mimba kwa muda mrefu.
Je, mwanaume anaweza kuwa chanzo cha PID?
Ndiyo. PID mara nyingi huletwa na maambukizi ya magonjwa ya zinaa kutoka kwa mwenza wa kiume.
Naweza kutumia dawa za asili kutibu PID?
Dawa za asili zinaweza kusaidia kupunguza maumivu na kuimarisha kinga, lakini zinapaswa kutumika sambamba na tiba ya hospitali.
Kondomu inaweza kusaidia kuepuka PID?
Ndiyo. Kondomu huzuia kuambukizwa magonjwa ya zinaa ambayo mara nyingi husababisha PID.
Nina PID na nataka mtoto, nifanyeje?
Muone daktari wa magonjwa ya wanawake kwa vipimo na ushauri wa kitaalamu kuhusu hali ya mirija yako ya uzazi.
Je, PID inaweza kurudi hata baada ya kutibiwa?
Ndiyo, hasa kama chanzo chake (kama mpenzi aliyeambukizwa) hakijashughulikiwa ipasavyo.
Ni wakati gani ni bora kupata ujauzito baada ya PID?
Baada ya kuthibitisha kuwa umepona kabisa, mirija ya uzazi iko wazi na daktari amekushauri kuwa salama kujaribu mimba.
